برگز سبز جوان شماره 10 و 11 ویژه سرمایه اجتماعی

لینک دانلود:

http://www.payam-aftab.com/media/2013/3/Barge%20Sabz%20NO10&11-1111111.pdf

برگ سبز در فیسبوک

https://www.facebook.com/groups/bsjmg/

لینک دانلود شماره 8و9 برگ سبز (زمستان 90)

لینک دانلود شماره 8و9 برگ سبز

نسخه پی دی اف(PDF) با حجم 5MB

https://rapidshare.com/files/3296523009/Bargesabz_Magazin_NO8_9.pdf

نسخه E-BOOK با حجم 23MB:

https://rapidshare.com/files/4091723663/Bargesabz_Magazin_No8_9.exe

 

فهرست

o    سخن آغازین/ علیرضا کوثری

    جنسیت، سیاست، قدرت/ بی‌بی فاخره موسوی

o جایگاه کمیسیون مستقل نظارت بر تطبیق قانون اساسی در نظام حقوقی افغانستان/ آمنه عالمی

o  درحقارت تحقیر(پدیده تحقیر و تبعیض علیه اقلیت‌ها در افغانستان)/ آمنه اخلاقی

o  وضعیت رسانه‌های جمعی و تأثیر آنها بر دینداری در جامعه افغانستان/ سیدحسین همایون

o  تأثیر رسانه‌ها بر دینداری جامعه افغانستان/ سیدمحمدباقر مصباح‌زاده

o   آخرالزمان و سینمای هالیوود/ محمدحسن احمدی

o  آسیب‌های دینداری(قسمت دوم)/ محمدعلی فکوری

oمسؤولیت‌های تربیتی روحانیت در برابر نسل جوان/ محمدتقی حسینی‌آقایی

      ازنیمروز تا گرینویچ/ محمدواثق حسینی

      کشاورزی پایدار/ سکینه احمدی

      ترویج معطوف به کشاورزی/ خدیجه حسینیان

برگ سبز جوان منتشر شد

فصلنامه برگ سبز جوان منتشر شد

شماره ۶ و ۷ ویژه خزان و زمستان ۱۳۸۹

در این شماره می‏خوانید

سخن آغازین / سردبیر

رهبری؛ بایسته‏ها و راهکارهای تحقق / همایون مصباح

بررسی نظریه عدالت جان رالز / سهیلا امان

عوامل نفاق در میان مسلمانان / محمد تقی مناقبی

آسیب‏های دینداری / محمد علی فکوری

اسلام و محیط زیست / محمد واثق حسینی

انرژی توزیع شده در افغانستان: پروژه مایکروهیدرو در پادیسا / مایکل هالت

سهم کشاورزی در رشد و توسعه اقتصادی / سکینه احمدی

در اضطراب زن بودن / آمنه اخلاقی

زن آن سوی آفتاب / فاخره موسوی

تحسین هراس / آمنه اخلاقی

آیینه زلال / غلام حسن بومان

برای دریافت نسخه الکترونیکی شماره 6 و 7 فصلنامه برگ سبز جوان اینجا را کلیک کنید.

فرهنگ ازدواج از منظر اسلام و جامعه ما

محمدعلی فکوری / ماستری فقه و حقوق اسلامی

---

خانواده، نهاداصيل و مقدسي است كه شالوده فرهنگ و شخصيت انساني درآن تكوين مي يابد و ازدواج، سنت حسنه اي است كه از ديرباز مورد توجه وتأكيد همه اديان الهي و بشريت در طول تاريخ بوده، هرچند كه هيچ‌يك به اندازه آيين اسلام، اهمّيت قايل نشده‌اند.  امروزه نيز درجوامع گوناگون، ازدواج مهم‌ترين رويداد زندگي انساني قلمداد مي‌شود.

دين مقدس اسلام، يگانه آييني است كه براي تمامي نيازها و غرايز انساني راهکارهايي در نظر گرفته و  مسأله ازدواج، يكي از آن راهکارهاست كه براي  اشباع نيرومندترين غريزه انساني، مقرر شده است. بديهي است كه روح لطيف انسان همانند جسم او، داراي نيازهايي است که در صورت تأمين به موقع آن‌ها، مي تواند به تکامل واقعي دست يابد. درست به همين جهت، مسأله ازدواج نزد خداي متعال، محبوب ترين چيز قلمداد شده است؛ تا آن‌جا که آخرين سفير او، رسول گرامي اسلام، آن را سنت خود مي‌داند و مي‌فرمايد: «النکاح سُنّتي فمَن رَغب عَن سُنَتي فَلَيس مِني» (مجلسی، 1403، 220)؛( ازدواج، سنت وشيوه ي من است. و هركس ازآن سرباززند، از(امت) من نيست.)

از اين رو، مسأله زوجيت در قرآن کريم، حتي براي اشياء نيز مطرح و مايه‌ي تذكر و اندرز انسانها، قرار داده شده است. خداوند حكيم در اين‌باره مي‌فرمايد: «ومِن کُل شيءٍ خلقنا زوجَين اثنين لعلكم تذكرون.»(ذاریات/49) ( و از هرچيزي دوجفت - نر و ماده- آفريديم، اميد كه شما عبرت گيريد). براين اساس، مسأله زوجيت تنها در مورد انسان‌ها و يا ساير موجودات نيست، بلکه براي اشياء نيز، صدق مي‌کند.

باتوجه به اين همه تأكيد به مسأله ازدواج در دين  اسلام، گاه درجريان شكل گيري اين امر مقدس؛ آداب و رسوم اجتماعي به عنوان يك فرهنگ، موانعي درشكل گيري يا نهادينه شدن اين نهاد مي‌گردد.

 باعنايت به نقش اين آداب و روسوم درايجاد و گسيختن اساسي ترين بنيان اجتماعي، نوشتار حاضر مي‌كوشد با نگاه تطبيقي، ديدگاه اسلام و جامعه اسلامي افغانستان را در اين خصوص بررسي و مورد تجزيه و تحليل قرار دهد.

ادامه نوشته

افسانه زنانگی (زن علیه زن در ادبیات عامیانه افغانستان)

آمنه اخلاقی / دانشجوی علوم اجتماعی

---

پس از ظهور جنبش فمينيسم، تحقيقات فراواني در حيطه‌ي فرضيات اين جنبش انجام گرفته است. اكثر اين تحقيقات بر محور «ظلم و خشونت مردان و جهان مرد سالار عليه زن» نظم گرفته اند. موضوعي كه در اين ميان كمتر مورد توجه قرار گرفته است – مگر به صورت حاشيه‌اي- مسأله‌ي نقش خود زن در اين خشونت‌ها و ظلم‌هاست. در حالي‌كه مي‌توان گفت از آن‌جا كه زن عامل اصلي جامعه‌پذيري كودكان است و فرهنگ جامعه در ابتدايي‌ترين مراحل از طريق زنان جامعه به نسل بعد منتقل مي‌شود، بار گناه انتقال فرهنگ و باورهايي كه عليه او عمل مي‌كنند، و در زواياي ظريف ادبيات عاميانه پنهان‌اند، بيش از همه بر گردن خود اوست.

«فولكلور، اين كلمه‌ي انگلوساكسون كه در سال 1846 توسط ويليان ثوم انگليسي به معناي تحت اللفظي «عتيقه‌هاي عاميانه» ضرب شد، به مجموعه‌اي از فرهنگ شفاهي شامل: «داستان، متل، موسيقي، رقص، مثل، لطيفه و امثالهم اطلاق مي شود.» (‌حاج دايي، 1386) و «حامل نظام ارزش‌هاي اخلاقي و عاطفي قابل توجهي است كه به مقدار فراوان فرهنگ اقوام را بازتاب مي دهد.» (‌حاج دايي، 1386) « بطور خلاصه فولكلور، آشنايي با پرورش معنوي اكثريت است، در مقابل پرورش مردمان تحصيل كرده در ميان ملت متمدن» (رسول زاده، 1387: مقدمه). در اين ميان «افسانه‌ها» كه ناقل و پرورش دهنده‌ي اصلي آن، زن است، بيشترين نقش را در ساخت فولكلور افغانستان دارند. و مهم‌تر اينكه فولكلور در شكل‌دهي باورهاي مردم سرزمين ما نقشي اساسي دارد. «حقيقت اين است كه مردم افغانستان رضاي معنوي را اساساً توسط سنت معيشتي و شفاهي مي‌گيرند. اگر محقق به مشاهده در بين نسل‌هاي گوناگون اين كشور بپردازد، درك مي‌كند كه اكثر مردم اگر از خواندن و نوشتن هم محروم باشند، اما از آثار كتابي نياكان خويش بهره‌مند هستند. اين آثار ناخوانده را مردم افغانستان بيشتر از طريق شنوايي به حافظه سپرده‌اند.» (رحماني، 132، 1380) مي‌توان گفت زن، باورهاي اجتماعي راجع به زن و افسانه‌ها پيوندي ناگسستني با هم دارند.

«افسانه‌ها» كه در اين مقاله به علت نقش پر رنگ‌تر زنان در آفرينندگي، پرورش دهندگي و انتقال آن –با كمي مسامحه- جايگزين ادبيات عاميانه شده است. قابليت بررسي شدن از دو لحاظ را دارند:

اول اينكه از طريق آن‌ها مي‌توان به آفريننده‌ها و ناقلانشان نزديك شد و تصويري كه زنان از خود داشته اند را عريان‌تر ديد و دوم اينكه با تحليل نمادها، پندها و تلقين‌هاي نهفته در افسانه‌ها، مي‌توان تأثير آن‌ها را بر كودكان و باورِ آنان را از «زن» به بررسي نشست.

سيماي كلي زن در ادبيات عاميانه:

فرودستي زنان در غالب فرهنگ‌ها داراي بن مايه‌هاي همسان و جهان شمول است

آثار فولكلوريك سه كشور افغانستان، ايران و تاجيكستان سرشار از عناصر مشترك و همانند است و در سطح وسيع‌تر مي‌توان گفت در بخش افسانه‌ها مي‌توان عناصر يا ريشه‌هاي مشتركي هم در نمونه‌هاي اروپايي و امريكايي يافت. هم چون «افتادن بوت يك دختر به آب و عاشق شدن بچه‌ي پادشاه ملك ديگري به صاحب آن كفش؛ كه نمونه‌ي آن را در افسانه‌ي مشهور «سيندرلا» مي‌توان ديد. يا شب‌نشيني شاه

ادامه نوشته

درآمدری بر خودسوزی زنان در هرات

زهرا مراد

---

مقدمه:

خودسوزی زنان در افغانستان پدیده‌ای است نو ظهور، که با انتحار وسوزاندن آگاهانه خود در آتش همراه مي‌باشد. خود سوزی زنان، یک سال بعد از ایجاد دولت موقت در سال 1383اولین بار در ساحات غربی افغانستان دیده شد و بعد از آن به سرعت در دیگر نقاط کشور گسترش یافت. طوری که امروزه در ولایت قندهار نیز، که نظامی کاملا مرد‌سالار برآن منطقه حاکم  است، در نیمه نخست سال 1388، 26مورد خودسوزی را شاهد بودیم. بنا به مطالعات وزارت زنان، آمار وسيع ثبت شده‌ی خودسوزی زنان در هرات، نشانه واقع شدن این عمل  تنها در ولایت هرات نیست. بلکه نمایانگر گزارش خودسوزی در این منطقه است. در سراسر افغانستان پدیده‌ی خودسوزی زنان مشاهده می‌شود. با این تفاوت که هرگز این واقعات گزارش نمی‌شود و فضایی از خاموشی در دیگر نقاط کشور نسبت به این مسئله حاکم است.

حال این سوال مطرح است که چرا و چگونه خود سوزی در میان زنان پدید آمده است؟ چرا زنان طی بیست سال گذشته در کوران مشکلات وجنگ،  دست به خود سوزی نمی‌زدند؟ آیا خود سوزی، نمایانگر همراهی زنان با تغییرات ایجاد شده در جامعه‌ی افغانی است؟ آیا زنان، خواهان تطبیق وضعیت خود با وضعیت افغانستان جدید هستند؟ آیا مردان حاضر به قبول جامعه‌ی روبه رشد نیستند؟ آیا خودسوزی پیامد آگاهی زن افغان از حقوقش می‌باشد؟

ادامه نوشته

افسردگی و PTSD در زنان پشتون افغانستان

ترجمه: خانم عارفی و خانم جعفری

---

برگ سبز به علت اهمیت عوارض و مشکلات انسانی پس از جنگ در افغانستان، در این شماره سعی کرده است تا کمی به این مسئله بپردازد، لذا علاوه بر مقاله پیشین، ترجمه‌ای از یک تحقیق علمی انجام شده بر روی زنان قندهار را فراهم کرده است، این تحقیق در مجله Asian Nursing Research  در جون 2009 ، با عنوان Depression and PTSD in Pashtun Women in Kandahar, Afghanistan به چاپ رسیده است. به امید آن‌که مفید واقع شود.

---

اهداف: الف) آشکار سازی شیوع افسردگی و PTSD (فشار روانی پس از آسیب) در افغانستان. ب)‌بررسی آماری جمعیت و کیفیت متغیرهای زندگی که افسردگی و PTSD را ایجاد می‌کنند.

روش‌ها: نسخه‌های ترجمه شده‌ی پرسشنامه افسردگی بِک  (Beck Depression Inventory)  - تأثیر میزان حوادث(تجدید نظر شده) (Event scale – revised)  و پرسشنامه‌ی کیفیت زندگی ( Quality of life Inventory) بین 125 زن پشتون در قندهار توزیع، و از لحاظ آماری مورد بررسی قرار گرفت.

نتایج: تقریبا بیش از نیمی از شرکت کنندگان علائم حاد PTSD و باقی علائم خفیف‌تری از PTSD در آن‌ها مشاهده شد. در حالیکه تحصیلات و درآمد رابطه‌ی قابل توجهی با افسردگی و PTSD را نشان می‌داد، نحوه گذراندن زمان، وضعیت بهتر بهداشت و امید به زندگی سبب کاهش تاثیر افسردگی و PTSD می‌شوند.

نتیجه گیری: شیوع بالای افسردگی و PTSD نیازمند توجه بیشتری به بهداشت است. در حالی که تحقیقات گذشته حاکی از آن است که تحصیلات فاکتوری حفاظتی برای بهداشت روانی می‌باشد؛ رابطه میان تحصیلات و بهداشت روانی بسیار پیچیده‌تر به نظر می‌رسد.

 مقدمه:

در ده سال اخیر 3/7% مخاطبین  بین 10-8 حادثه تلخ و 14% از آن‌ها بیشتر از 11 حادثه را تجربه کرده‌اند

هدف حمایت از زنان، علاوه برسلامت فیزیکی آن‌ها، حمایت از حقوق آنان نیز می‌باشد که شامل بهبود در جنبه‌های فرهنگی، اجتماعی و روانی آن‌هاست. جنگ‌های اخیر افغانستان، وضع فرهنگی این کشور و نگاه پست طالبان نسبت به زن، در ارتباط با سلامتی زنان افغان مؤثر است.

افغانستان بیش از دودهه جنگ، کشمکش سیاسی و تحول را توسط هجوم و اشغال شوروی (1989-1979) و طالبان (2001-1994) را تجربه کرده و گروه‌های بنیادگرای اسلامی در حالی کنترل سیاسی را به‌دست آوردند که ...

ادامه نوشته

سایه شوم PSTD بر افغانستان

سید حسین حسینی(سجاد) / ماستر روانشناسی

---

افغانستان در طي سه دهد اخير ، كشوري شده كه نامش با جنگ و عمليات انتحاري گره خورده است و می بایست بعد از جنگ های خانمان سوز داخلی ، با مشکلاتی نظیر عملیات انتحاری، بمب گذاری، اختطاف، سرقت های مسلحانه و ... کنار بیاید؛ اين در حالی است که هر کدام از این مسائل ، زمینه بسیار مستعد برای شکل گیری PTSD (Post- Traumatic Stress Disorder) يعني اختلال استرس پس از آسیب ، در فرد می باشد. اختلالی که نه تنها فرد، بلکه اطرافیان وی را دچار مشکلات عدیده‌ای می‌کند، تا جائی که حتی می تواند زندگی فرد و خانواده‌ای را مختل نمايد.

افغانستان و PTSD

از عوامل مهم ویرانی و بدبختی هر اجتماعی، جنگ است. جنگ که باعث شکل گیری مشکلات و مصائب متعدد در زمان وقوعش می شود. با این حال مصائب و حوادث ، پس از پایان جنگ نيز بر جامعه حاکم مي‌گردد تا جائی که بعضی از اوقات ، چندین دهه عوارض و تبعات شوم جنگ بر جامعه سایه افکنده و اجتماع را دچار مشکل ناشی از جنگ و تبعات آن می نماید.

ادامه نوشته

کشت جایگزین در افغانستان

سکینه احمدی / مهندسی مدیریت و آبادانی روستا

---

مقدمه

فقر فرهنگی و اقتصادی افغانستان از عوامل اصلی کشت خشخاش می‌باشد. فقر نه تنها عامل، بلکه نتیجه‌ی کشت خشخاش نیز می‌باشد؛ زیرا کشت خشخاش از نظر اقتصادی در طولانی مدت به نفع کشاورزان نمی‌باشد و تمام سود حاصله از فروش خشخاش، سهم مافیای مواد مخدر می‌شود. در این شرایط می‌توان با کشت محصولات دیگر به‌عنوان جایگزینی برای خشخاش، به رشد پایدار اقتصادی کشاورزان‌، مردم و نیز اقتصاد ملی کمک فراوانی کرد.

در این مقاله سعی شده‌، کشت جایگزین به عنوان یک روند اقتصادی و علمی بررسی، کشت خشخاش رد و با توجه به شرایط اقلیمی و نیز نیاز جامعه، گندم به عنوان یک محصول استراتژیک معرفی شود.

كشور كوهستاني افغانستان با دارا بودن شرايط آب و هوايي سرد محل مناسبي براي كشت گياه خشخاش می‌باشد. خشخاش گياهي است كه می‌تواند سرماي فوق العاده‌ي محيط را به خوبي تحمل نمايد. ......

... از زمان آغاز به کار حامد کرزی، کشت خشخاش سیر صعودی پیدا کرده و به سطح بی سابقه‌ی 8200 تن در سال 2007 رسیده است.اما جای امیدواری است که «کشت خشخاش از سطح بی سابقه‌ی 193000 هکتار در سال 2007 به 157000 هکتار در سال2008 کاهش یافته یعنی از 8200 تن به 7700 تن رسیده است.»³ هرچند که این کاهش فقط در حد 6% بوده است اما نمایانگر اقداماتی از جانب دولت در این زمینه می‌باشد. همچنین شمار ولایات عاری از کشت خشخاش از 13 استان به 18 استان رسیده است که این مسئله تا حدودی ما را به آینده‌ای روشن امیدوار می‌سازد.

ادامه نوشته

خطر اعتیاد

سید یوسف موسوی تیمورانی / ماستر بیالوژی

---

مقدمه:

دوستان عزیزی‌که بخشهای اول و دوم را مطالعه و دنبال نمودند، احتمالا از خواندن مطالب و واژه‌های تخصصی که ممکن است برای آنان نا مفهوم و کسل کننده بوده است عصبانی شدند و با خود گفتند این مطالب به درد مجله غیر تخصصی (بیالوژی) نمی‌خورند! کاملا حق با شماست اما به این نکته نیز عنایت داشته باشید که اگر قرار باشد مطلبی علمی نظیر "برررسی فرایند بیولوژیک اعتیاد" واکاوی شود، ازکاربرد برخی اصطلاحات و واژه‌ها گریزی نیست. یقین دارم کسانیکه آشنایی عمومی با زیست شناسی دارند، مشکلی در فهم مطالب این قسمت ندارند، صرفا آن عده از دوستانیکه هیچ گونه آشنایی با زیست شناسی ندارند و یا میانه خوبی با آن نداشته اند ابتدا ممکن است نامفهوم به نظرآید، اما مطمئن باشید با حوصله‌مندی و مطالعه عمیق بر اصول علمی مکانیزم اعتیاد چیره خواهید شد. مسلما بدون در نظر داشت و آگاهی از مبانی زیست شناختی و علمی مشکل اعتیاد، نمی‌توانید تحلیل درستی در مورد آن داشته باشید و  در نتیجه ممکن است آن را جدی تلقی ننمایید. دوست گرامی! این همان چیزی است که عدم توجه به آن ضریب ابتلا به سوء مصرف مواد اعتیادآور را در جامعه افزایش می‌دهد و مبارزه با این مشکل را با شکست مواجه می‌سازد. به هرحال تحلیل اثرات فیزیولوژیک مواد مخدر و مشکل اعتیاد، بدون آگاهی از خصوصیات سیستیم عصبی مرکزی و عملکرد نورونها غیر ممکن است. اهداف اصلی در این نوشتار، ابتدا آشنایی مقدماتی با خصوصیات فیزیولوژیک سیستیم عصبی است که در قالب آن با نورونها، اناتومی نورونها، چگونگی ارتباط آنها با یکدیگر و چگونگی تولید پیام عصبی آشنا خواهیم شد. سپس آشنایی مقدماتی با اثرات فیزیولوژیک مواد مخدر بر سیستیم عصبی می‌باشد. در بخشهای قبلی در مورد نورونها، اناتومی نورونها، چگونگی ارتباط آنها با یکدیگر و چگونگی تولید پیام عصبی مطالبی بیان شد، در این قسمت با نورو هورمونها یا انتقال دهنده‌های سیستیم عصبی و عملکرد آنها در کنترل رفتار هوشمندانه‌ی انسان، آشنا می‌شویم

ادامه نوشته

چرا نظریه اسلامی روابط بین الملل نداریم

محمد رضا سنگ سفید / ماستر علوم سیاسی

---

همواره اولین گام در تحقیق و پژوهش مشخص کردن مفردات تحقیق است. ما نیز برای رسیدن به منزل مقصود ابتدا به تبیین مفاهیم و مفردات تحقیق می‌پردازیم. اما از آنجا که احتمال می‌رود طولانی شدن مبحث و زیاد شدن صفحات مقاله در نشریه موجبات خستگی خوانندگان عزیز را فراهم آورد و از طرفی به دلیل فرهیخته بودن مخاطبان این مجله و در نتیجه آشنایی دوستان با مفاهیم کلیدی، لذا به تعاریف مختصر از هر مفهوم اکتفا کرده و سعی خواهیم کرد تا بیشتر به مبحث اصلی پرداخته شود.

روابط بین‌الملل: دکتر سید عبدالعلی قوام در کتاب اصول سیاست خارجی و ساست بین‌الملل، روابط بین‌الملل را مجموعه اقدامات و کنش‌ها متقابل واحدهای حکومتی و نیز نهاد‌های غیر دولتی و همچنین روند‌های سیاسی میان ملت‌ها می‌داند(قوام، 1384، 13). هر چند این تعریف افزون بر کارگزاران دولتی، به نقش سازمان‌ها و نهادهای غیر حکومتی در فرایند روابط بین‌الملل نیز اشاره دارد، اما بازیگر اصلی این عرصه همچنان دولت‌ها و نهاد‌های رسمی حکومتی‌اند.

نظریه: از لحاظ لغوی نظریه در فارسی و تئوری در انگلیسی از واژه یونانی «تئوریا» گرفته شده است. توریا در متون باستانی یونان به معنای نگاه کردن و مورد مداقه ذهنی قرار دادن پدیده‌ها به کار می‌رفت(سیف‌زاده، 1383، 26). از لحاظ اصطلاحی اندیشمندان تعاریف متعددی را برای نظریه ذکر کرده‌اند که در اینجا به تعریف همپل بسنده می‌کنیم.

کار همپل نظریه را اینگونه تعریف می‌کند: نظریه، حاوی دستگاه منظمی است که برای پدیده‌های بسیار متنوع خارجی، تبیین منظم و یکسانی ارائه می‌دهد. هر نظریه به تنوع و تکثر خارجی نوعی وحدت و یگانگی می‌بخشد که به ظاهر از دید غیر نظری پنهان است.(همپل، 1369، 93)

نظریه‌پردازی: هدف از نظریه‌پردازی ارائه توضیحی متقن از فرایند‌های مبتنی بر روابط انسانی در صحنه اجتماع است.(سیف‌زاده، 1383، 20) در سایه نظریه‌پردازی می‌توان به افکار و دیدگاه‌ها در واکنش به پدیده‌های به ظاهر پراکنده و مبهوت‌کننده‌ای که در حول‌و‌حوش ما می‌گذرد نظم و معنا داد.(قوام، 1386، 8)

وظیفه نظریه پرداز یافتن قوانین کلی است.(قوام، 1386، 23) نظریه پرداز به چند دلیل به دنبال یافتن قوانین کلی و مطرح کردن آن به عنوان یک نظریه است. اول اینکه نظریه پرداز خواستار تغییر وضع موجود است. دوم اینکه نظریه پرداز ممکن است بر عکس، خواستار حفظ وضع موجود باشد و سوم اینکه نظریه پرداز ممکن است برای ساده سازی و فهم آسان یک پدیده به نظریه‌پردازی و یافتن قوانین کلی در آن پدیده دست برند.

نظریه روابط بین‌الملل: عده‌ای معتقدند نظریه روابط بین‌الملل عبارتست از مطالعه سیستماتیک پدیده‌های قابل مشاهده که سعی دارد از طریق کشف متغییرهای عمده، به توضیح و تشریح رفتار‌های گوناگون بپردازد و مختصات انواع روابط میان واحد‌های ملی را بیان کند. نظریه‌های روابط بین‌الملل مسائل مربوط به جامعه و یا نظام بین‌الملل را که در ارتباط با دولت‌ها، ملت‌ها، نهاد‌های فوق ملی، فراملی و گروه‌های زیر ملی می‌باشد

ادامه نوشته

انتخاب و انتصاب در جامعه دینی

سید حسین همایون مصباح

---

چکیده

انتخاب و انتصاب از مسائل بسیار مهم و پراهمیت در هر جامعه‌ای به ویژه در جامعه اسلامی می‌‌باشد. چه آنکه جستار نظری آن نیز بازخورد و بازار مصرف فروان و تعین کننده در مناسبات اجتماعی و انسانی دارد و سرنوشت و موقعیت حال و آینده افراد و جوامع به گونه‌ای بستگی به آن دارد. از اینرو در این نوشتار مساله انتخاب و انتصاب درجامعه اسلامی دنبال میگردد و برای این منظور نخست یاد‌کرد چند تعریف از جامعه به ترسیم و معنای جامعه دینی پرداخته می‌‌شود. و مهمترین خصوصیت جامعه دینی- اسلامی را همانا نفوذ و نقش تعین کننده اندیشه و انگیزه الهی بر رفتار و تعاملات سامان‌مند اجتماعی- انسانی در قالب نظم اقتصادی، سیاسی، اجتماعی، اخلاقی و فرهنگی می‌‌باشد. در ادامه این پرسش مطرح می‌‌شود که در جامعه اسلامی اصل انتخاب است یا انتصاب؟ در پاسخ به این پرسش به خصوص در مناسبات و روابط اجتماعی رهیافت این می‌‌شود که اصل و قاعده انتخاب و اختیار است. و برای اثبات آن مهم یازده دلیل یاد گریده که هر یک به تفصیل بازگو و پاسخ و نتیجه نام‌برده از آنها استنباط و استخراج گردیده است. البته درفرایند چنین تحلیل‌ها واستدلال‌ها انتصاب نیز بمثابه یک ضرورت مدیریتی و واقعیت عملی پذیرفته شده است منتهی مشروعیت و مقبولیت و مبنای انتصاب‌ها در جامعه نیز بر می‌‌گردد به انتخاب و اختیار. در پایان لوازم و پیایند‌های اجتماعی اصل انتخاب و اختیار بازگو می‌‌گردند.

درآمد

در هر اجتماعی مسائل و موضوعات مختلف و متنوع مطرح بوده و هرکدام ارزش و جایگاه متفاوتی دارند. و این تفاوتهای ارزشی و منزلتی نیز ریشه در مجموعه عوامل متعددی مثل ایدئولوژیکی، ساختاری-بنیادی، کارکردی- راهبردی، معرفتی، اخلاقی، تاریخی، فرهنگی، اقتصادی، سیاسی و اجتماعی دارد. انتخاب و انتصاب در هر جامعه و به ویژه در جامعه دینی از شمار آن دسته مسائلی است که از تمامی زوایای یاد شده اهمیت داشته و می‌‌توان بدان نگریست. چون حیثیات نامبرده در خصوص این مساله بیشتر همپوشان می‌‌باشند.

ادامه نوشته

نظریه بازی ها، بازی سازی، شبیه سازی و چانه زنی

ملیحه رمضانی

---

 

اولین بار این نظریه، از سوی امیل بورل ریاضیدان بزرگ فرانسوی در سال 1921 مطرح شد.بعدها دانشمندان دیگری به تکمیل این نظریه پرداختند.از جمله ریاضی دان مشهور جان فون نیومان،در تلاش برای تکمیل نظریه بازی ها در سال 1928 مدعی اثبات قضیه ی ((کم_بیشینه))شد.در همین راستا نیومان همراه با اسکار مورگنسترن نظریه بازی ها را به عنوان روشی دقیق برای تجزیه و تحلیل موقعیت های رقابت آمیزی که متضمن منافع دو جانبه در زمینه های مختلف از جمله اقتصاد و جنگ است،مطرح کردند.توماس شلینگ اقتصاددان دیگری است که با نقادی از نظریه موجود بای ها نظریه ی چانه زنی را مطرح کرده است. مارتین شوبیک نظریه پرداز دیگریست که به بحث در باره نظریه بازی ها پرداخته است.

 برخی از کتابهایی که در زمینه ی نظریه بازی ها وجود دارد شامل :

 -((نظریه بازی و رفتار اقتصادی)) جان فون نیومان و اسکار مورگنسترن

 -((کاربرد نظریه بازی)) مارتین شوبیک

 -((بازی ها برای جامعه،کار و جنگ)) مارتین شوبیک

 -((تئوری بازی ها وتعادل قدرت)) هریسون واگنر

 نظریه بازی ها و بررسی پدیده های سیاسی:

 نظریه بازی ها بر نوعی استدلال انتزاعی حاصل تلفیق ریاضیات و منطق استوار است. تقریباً تمامی نظریه پردازان بازی ها بر این  عقیده اند که نظریه مورد استفاده آنها متوجه شیوه رفتار بالفعل افراد در وضعیت های منازعاتی نیست بلکه بر رفتار موسوم به رفتار « صحیح عقلایی» در وضعیت های منازعه آمیزی ناظر است که طی آنها شرکت کنندگان در منازعه سعی در « بردن » دارند.

افراد می توانند در موقعیت های منازعاتی، به نحو غیر عقلایی و هیجانی عمل کنند. ولی نظریه پردازان بازی ها معتقدند که افرادی که در بازی شرکت می کنند با محاسبه گرایی عقلانی و با حدس زدن اقدامات طرف مقابل خود عمل کرده و سعی می کنند که از طرف مقابل امتیاز کسب کنند.

اجزای بازی

 1- بازیکنان که سعی در « کسب پیروزی» یا بهینه کردن نتایج دارند.

2- مجموعه ای از قواعد زیر بنایی حاکم بر بازی

 3- شرایط اطلاعاتی که تعیین کننده چند و چون آگاهی هر بازیکن از محیط اطراف و انتخابهای بلافاصله و با تأخیری است که توسط بازیکنان دیگر صورت گرفته است.

 4- محیط کلی که بازی در آن اجرا می شود.

 5- پرداختها که ممکن است برای بازیکنان مختلف بسته به نظام های ارزشی آن معنای مختلفی داشته باشد.

 6- فعل و انفعال حرکت های رقابت آمیز که طی آن هر یک از انتخابهای متوالی یک بازیکن ممکن است بازیکن ( بازیکنان) دیگر را تشویق به اصلاح انتخابهای بعدی خویش سازد.

 انواع بازی

 «بازی با حاصل جمع صفر»

 متداول ترین تفکیک که در نظریه بازی ها صورت گرفته است تفکیک میان بازی با حاصل جمع صفر و بازی با حاصل جمع غیر صفر است. در یک بازی با حاصل جمع صفر بین بازیکن الف و ب هرمیزان امتیازی که الف به دست آورد ب به همان اندازه امتیاز از دست می دهد. ( بازی های با حاصل جمع غیر صفر بازی هایی هستند که در آنها جمع جبری امتیازات بازیکنان لزوماً نباید صفر شود) شطرنج از جمله بازیهای با حاصل جمع صفر است.

 

ادامه نوشته

ناپیوستگی ها، شگفتی سازها، و علائم ضعیف آینده

ناپیوستگی ها، شگفتی سازها، و علائم ضعیف آینده

وحید وحیدی مطلق

---

مقدمه

گاهی اوقات به نظر عجیب می رسد که چگونه برخی افراد و سازمان ها توانسته اند خود را به بینش و دانشی درباره تحولات آینده مجهز کنند. پرسش دو وجهی که معمولا در ذهن نقش می بندد این است که آنها چگونه فکر می کنند و به چه چیزهائی فکر می کنند؟ شاید برخی ادعا کنند که این نوع توانمندی فقط مختص اشخاص نابغه یا دارای قدرت ذهنی گسترده و فوق العاده است. چنین فرضی قطعا امکان پذیری آینده نگری های سازمان یافته توسط اشخاصی که به هر حال نابغه نیستند را زیر سوال برده و مشتاقان یادگیری روش های آماده شدن برای آینده را ناامید خواهد کرد. در این مقاله تلاش می شود که نادرستی چنین ادعائی به نمایش گذاشته شود. در واقع هدف عمده این نوشتار ایجاد یک شالوده مفهومی محکم برای انجام آینده نگری های سازمان یافته در سطح حکومت ها، بنگاه ها، و افراد در راستای کمینه سازی شگفتی های بالقوه، کمینه سازی غافل گیری های ناخوشایند و همچنین بیشینه سازی آمادگی برای فرداست. بی تردید وجود یک زبان مشترک در بین تحلیل گران، بویژه در رابطه با تعاریف بنیادی مورد استفاده در آینده پژوهی مدرن، راهگشای بحث های تکمیلی و انجام پروژه های مقطعی یا مستمر آینده نگری خواهد بود. آنچه در پی می آید مروری است مختصر بر آخرین پیشرفت های دانشگاهی در حوزه ادبیات تخصصی مرتبط با آگاهی از تحولات آینده که اساسا حول سه مفهوم کلیدی ناپیوستگی ها، شگفتی سازها، و علائم ضعیف شکل میِ گیرد.

ناپیوستگی ها

آنطور که ادعا می شود یکی از کارکرد های اصلی "برنامه ریزی برپایه سناریوها" اکتشاف ناپیوستگی های بالقوه است. اگرچه در بین ریاضیدانان مفهوم نا‍پیوستگی تعریف روشن و مشخصی دارد که در اثبات قضیه های متعددی از آن استفاده می شود اما در بین آینده پژوهان و بويژه کسانی که در حوزه "برنامه ریزی برپایه سناریو ها" فعالیت می کنند درباره این مفهوم و رابطه آن با مفاهیم مشابهی مانند شوک ها، رویداد های نظام گسل، دو شاخه شدن ها، شگفتی، و شگفتی سازها تفاهم کاملی وجود ندارد.

بروکز در مقاله کلاسیک خود تحت عنوان "گونه شناسی شگفتی ها در فنآوری، نهادها، و توسعه" تاکید می کند که تغییرات عمده و چشمگیر اغلب به صورت انفجارهای ناگهانی یا ناپیوسته اتفاق می افتند و نقش مهمی در شکل بخشیدن به دنیای آینده ایفاء می کنند. به نظر بروکز، کنار گذاشتن و صرف نظر کردن از شوک های بیرونی، واکنش های غیر خطی، و رفتارهای ناپیوسته که ويژگی عمده سیستم های طبیعی و اجتماعی به شمار می روند، نهایتا موجب می شود که جامعه برای مواجهه با و تفسیر تعداد فراوانی از وضعیت های نهائی که به هر حال غیر ممکن نیستند آمادگی لازم را نداشته باشد[1].

ادامه نوشته